De Jacob Moleschottlezing 2025

Jacob Moleschott was in zijn tijd en op zijn niveau een markante figuur met vrijzinnige denkbeelden. Hij was een vrijdenker met vooruitstrevende denkbeelden op het gebied van de fysiologie, de voedingsleer. Deze Bossche 19de-eeuwse wetenschapper beijvert zich voor de emancipatie van het volk. In Italië, waar hij uiteindelijk belandt en ook een politieke carrière heeft, strijdt hij voor de positie van de vrouwen en haar kiesrecht.
Ook in onze tijd zijn er vrije geesten en doordenkers als Moleschott. In zijn geest wil de stichting jaarlijks een lezing organiseren. Voor de eerste lezing heeft de stichting Thomas von der Dunk uitgenodigd.

Thomas von der Dunk

Van neoliberalisme tot neofascisme
verwording van de Europese democratie

 Cultuurhistoricus en publicist Thomas von der Dunk komt naar de Verkadefabriek in ’s-Hertogenbosch om een lezing te geven over ‘de verwording van de Europese democratie’. Het is de eerste verhandeling in een reeks die jaarlijks terugkomt waarin op eigentijdse wijze wordt ingespeeld op het gedachtegoed van vrijdenker Jacob Moleschott. Deze Bossche 19de-eeuwse wetenschapper beijverde zich voor de emancipatie van het volk. In Italië, waar hij uiteindelijk belandde en ook een politieke carrière had, streed hij voor het vrouwenkiesrecht. Ondanks het Roomse klimaat wist hij vanuit de rede de tijdgeest te ontmaskeren en bepleitte hij het scheidingsrecht voor vrouwen. Zo zal Von der Dunk ons vanuit zijn perceptie van het tijdsgewricht meenemen in de huidige neoliberale vermarkting van de samenleving en de groeiende ongelijkheid in Europa. Sinds de implosie van de Sovjet-Unie heeft dat een toenemend deel van de bevolking van de politiek en de democratische instituties vervreemd. De daaraan gepaard gaande benadering van de overheid als een op winst gericht bedrijf en de burger als individuele consument heeft de onderlinge sociale verbanden en het besef van gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de samenleving ondermijnd. Een scherpe geest met een scherpe tong, Thomas von der Dunk.
Download hier de tekst van de lezing.

Links Frans van Gaal spreekt over Moleschott als inleiding op de Jacob Moleschottlezing 2025.
Rechts Thomas von der Dunk verzorgt de eerste editie van de Jacob Moleschottlezing met de titel: Van neoliberalisme tot neofascisme, de verwording van de Europese democratie.
De Jacob Moleschottlezing 2025 vond plaats op 23 november 2025 in de Clubzaal van de Verkadefabriek. Gastheer van de middag was Hans Kessens en de video is gemaakt door Toon Rekkers.